Giuseppe Tomasi di Lampedusa „Gepard” | Nocny Klub Książki

Gościem odcinka jest prof. Tomasz Tulejski — badacz konserwatyzmu, który na co dzień zajmuje się historią idei politycznych, a tym razem podzieli się swoimi refleksjami na temat jednej z najwybitniejszych powieści XX wieku.

Punktem wyjścia do naszej dyskusji jest „Gepard” Giuseppe Tomasiego di Lampedusy — sycylijskiego księcia, który napisał za życia tylko jedną książkę, i to dopiero wtedy, gdy dowiedział się, że jest śmiertelnie chory. Zmarł w 1957 roku, nie doczekawszy jej publikacji. „Gepard” ukazał się rok później i niemal od razu został uznany za arcydzieło literatury.

Akcja powieści rozgrywa się na Sycylii w 1860 roku, w czasie Risorgimenta, kiedy zjednoczenie Włoch zmienia dotychczasowy porządek społeczny i polityczny. Książę Fabrizio Salina obserwuje, jak kończy się świat, w którym wyrósł. Nie buntuje się jednak przeciw historii i nie udaje, że można zatrzymać jej bieg. Wie, że nadchodzącej zmiany nie da się odwrócić. Godzi się więc na małżeństwo swojego bratanka z córką zamożnego burmistrza, bo rozumie, że tylko w ten sposób jego ród ma szansę odnaleźć swoje miejsce w nowej rzeczywistości. A jednocześnie nie potrafi przestać kochać świata, który bezpowrotnie odchodzi.

Rozmawiamy o tym, gdzie przebiega granica między mądrością a rezygnacją. O tym, czy można pogodzić się z przemijaniem, nie tracąc tego, co w życiu najważniejsze. Wracamy także do niezwykłej historii samego Lampedusy — człowieka, który przez całe życie nie zrobił kariery pisarskiej, nie zostawił po sobie potomków i był przekonany, że nie pozostawi po sobie nic trwałego. Dopiero umierając postanowił napisać książkę. Miała być jego ostatnim dziełem i osobistym rozliczeniem z odchodzącym światem. Zastanawiamy się również, dlaczego powieść opowiadająca o Sycylii sprzed ponad stu sześćdziesięciu lat wciąż tak mocno porusza współczesnych czytelników.

Kluby książki zrodziły się z poczucia, że najlepiej rozumiemy dzieła wtedy, gdy po lekturze możemy o nich wspólnie rozmawiać w gronie uważnych czytelników. Nocny Klub Książki przenosi tę ideę na antenę — w atmosferze legendarnych nocnych audycji radiowej Trójki zapraszamy na comiesięczne, godzinne spotkanie z wielką literaturą.

To podróż przez kontynenty, kultury i blisko sto pięćdziesiąt lat historii — od Dostojewskiego, Conrada i Mishimy, przez Lampedusę, Vargasa Llosę i McCarthy’ego, po Satrapi, Didion, Tokarczuk i Kingsolver. Dziesięć książek, w których próbujemy odpowiedzieć na jedno pytanie: jak zrozumieć człowieka i świat, w którym żyjemy.

Każdej rozmowie towarzyszy gość związany z Łodzią — poprzez swoją pracę, biografię lub osobistą historię.

Do wspólnego czytania zaprasza Błażej Moder.