Rozmowa o współczesnym feminizmie | Radio Nocą

„Stawka jest wysoka, a jest nią ocalenie życia na Ziemi, ocalenie ludzkiego ciała i przyjemności” – tym zdaniem kończy się książka prof. Aleksandry Derry „Z czułością i wspólnie. Feminizm na XXI wiek”. To właśnie ona stała się punktem wyjścia do rozmowy, którą przeprowadziliśmy w audycji „Radio Nocą” na antenie Radia Łódź.

Rozmowy o współczesnym feminizmie, który – jak przekonywała prof. Derra – dawno już wyszedł poza ramy walki o prawa kobiet. Nadal upomina się o prawa połowy ludzkości, ale jednocześnie stawia pytania o sposób organizacji całego świata.

Przypomina o niewidzialnej pracy opiekuńczej, przez dekady pomijanej w ekonomicznych rachunkach i społecznych ocenach. Wskazuje na tych, którzy pozostają najsłabsi i najbardziej narażeni na wyzysk – ludzi, ale także świat natury. Obejmuje refleksją nie tylko relacje społeczne, lecz również technologie, instytucje, politykę, rynki i konsekwencje ich działania.

W tej perspektywie troska przestaje być sprawą prywatną, a staje się jednym z fundamentów życia społecznego. Pokój, równość i zrównoważony rozwój nie są dodatkiem do polityki czy gospodarki, ale warunkiem ich trwałości. Współczesny feminizm analizuje również mechanizmy patriarchatu, kolonializmu, rasizmu, imperializmu, militaryzmu czy niekontrolowanej logiki zysku, próbując odpowiedzieć na pytanie, jak budować świat bardziej sprawiedliwy i bezpieczny dla wszystkich.

Do rozmowy telefonicznie dołączył dr Michał Bomastyk – badacz teorii feministycznych, działacz społeczny i twórca pierwszego telefonu zaufania dla mężczyzn w Polsce.

Ten telefon powstał także z powodu skali śmierci samobójczych wśród mężczyzn, która w Polsce jest zatrważająca – powiedział.

Z Brukseli połączyła się z nami dr Agata Araszkiewicz – badaczka, krytyczka sztuki, aktywistka i wykładowczyni. Wspominała początki Manify i atmosferę, w której rodził się ten ruch.

To, co mnie powaliło, to jakaś taka całkowita zgoda społeczna, że ciało tej kobiety jest terenem społecznego spektaklu. Nic nie działa. Żadna zasada przyzwoitości – mówiła, wracając do telewizyjnej relacji pokazującej kobietę uciekającą z gabinetu ginekologicznego, gdzie chciała dokonać aborcji.

Była to rozmowa szeroka, momentami bardzo osobista, a chwilami filozoficzna. O tym, jak zmienia się feminizm. O trosce jako kategorii politycznej. O odpowiedzialności za innych. O tym, kto dziś pozostaje niewidzialny i dlaczego.

Prof. Aleksandra Derra zadedykowała swoją książkę synowi słowami:

Mojemu synowi, najodważniejszej osobie, jaką znam.

Oczywiście zapytałem ją, dlaczego.

Zapraszam do odsłuchania,

Mariusz Woźniczka