BIP
Sprawny transport wewnętrzny zaczyna się od dopasowania wózka do ładunku, posadzki i sposobu użytkowania. Czasem wymiana zestawów kołowych wystarczy, aby poprawić prowadzenie sprzętu, ograniczyć hałas i ułatwić pracownikom przemieszczanie materiałów.
Zestaw kołowy to więcej niż samo koło
Zestaw kołowy składa się z koła oraz obudowy, która umożliwia jego zamocowanie do wózka, stołu lub innej konstrukcji. Na jego działanie wpływają między innymi materiał bieżni, średnica, łożyskowanie i wykonanie widelca. W modelach skrętnych znaczenie ma również mechanizm obrotowy, odpowiadający za zmianę kierunku jazdy.
W zakładzie produkcyjnym każdy z tych elementów pracuje pod obciążeniem. Słabej jakości łożysko lub zbyt małe koło może utrudniać ruszanie nawet wtedy, gdy deklarowana nośność wydaje się wystarczająca. Dlatego wybór wyłącznie na podstawie udźwigu i ceny często kończy się zakupem, który nie sprawdza się w codziennej pracy.
Nośność należy dobrać do całego wózka
Przy doborze zestawów kołowych trzeba uwzględnić masę przewożonych elementów oraz ciężar samej konstrukcji. Wózek ważący 80 kg, na którym znajduje się 400 kg materiału, obciąża koła łącznie masą 480 kg.
Proste podzielenie tej wartości przez cztery nie zawsze wystarcza. Na nierównej posadzce obciążenie może rozkładać się nierównomiernie. Przy wstępnym doborze kółek transportowych do wózka czterokołowego często przyjmuje się więc, że ciężar spoczywa na trzech kołach. W podanym przykładzie oznacza to 160 kg na zestaw, jeszcze przed uwzględnieniem warunków pracy i potrzebnego zapasu.
Ostateczny dobór powinien odpowiadać parametrom producenta, w tym dopuszczalnej prędkości i rodzajowi obciążenia. Uderzenia na progach czy gwałtowne odkładanie ciężkich części wymagają osobnego uwzględnienia.
Materiał koła a posadzka w hali
Na gładkiej posadzce i na nierównym betonie ten sam wózek może zachowywać się zupełnie inaczej. Duże znaczenie ma materiał powierzchni tocznej, czyli części koła stykającej się z podłożem.
Koła poliuretanowe są często stosowane w transporcie przemysłowym ze względu na odporność na ścieranie i możliwość przenoszenia dużych obciążeń. Sprawdzają się między innymi w wózkach przewożących części, narzędzia i gotowe wyroby. Ich właściwości zależą jednak od konkretnego rodzaju poliuretanu i konstrukcji koła.
Koła gumowe oraz TPR pomagają ograniczać hałas i tłumić drobne drgania. Mogą być dobrym rozwiązaniem tam, gdzie liczy się spokojny przejazd między stanowiskami. Z kolei twarde koła poliamidowe na równym, czystym podłożu mogą zapewniać niewielkie opory toczenia, ale słabiej amortyzują nierówności.
Jeżeli na trasie występują oleje, środki myjące lub podwyższona temperatura, należy sprawdzić odporność konkretnego modelu na te warunki.
Średnica i układ kół wpływają na prowadzenie
Małe koła pozwalają zachować niewielką wysokość konstrukcji, lecz trudniej pokonują szczeliny i progi. Większa średnica zwykle ułatwia przejazd przez drobne przeszkody oraz zmniejsza siłę potrzebną do przetaczania wózka. Ma to znaczenie szczególnie na dłuższych trasach i przy częstym ruszaniu z pełnym ładunkiem.
Równie ważne jest rozmieszczenie zestawów. Dwa zestawy stałe i dwa skrętne ułatwiają utrzymywanie kierunku na prostych odcinkach. Cztery zestawy skrętne pozwalają swobodniej manewrować w ciasnych przestrzeniach, choć mogą utrudniać prowadzenie wózka po prostej. Wybór warto oprzeć na rzeczywistej trasie przejazdu.
Stabilny postój i regularna kontrola
Mobilny stół lub wózek powinien dać się unieruchomić podczas pracy, załadunku i rozładunku. Przy zakupie zestawów z hamulcem warto sprawdzić, czy blokada zatrzymuje samo koło, czy również obrót obudowy. Pedał musi być dostępny po zamontowaniu zestawu pod konstrukcją.
Nawet dobrze dobrane koła wymagają kontroli. Zużyta bieżnia, luzy w mocowaniu i zanieczyszczenia owinięte wokół osi stopniowo pogarszają prowadzenie. Regularne sprawdzanie tych elementów pozwala wychwycić problem, zanim wózek zacznie utrudniać pracę.
Dobór zestawów kołowych warto więc zacząć od obejrzenia trasy transportowej i ustalenia maksymalnego obciążenia. Dopiero potem porównywać konkretne modele. Dzięki temu wózek łatwiej rusza, pewniej pokonuje zakręty i lepiej sprawdza się tam, gdzie jest używany każdego dnia.
Wartoprzeczytać
