BIP
11 kwietnia 1940 roku z rozkazu Adolfa Hitlera, wcielona do III Rzeszy Łódź otrzymała nazwę Litzmannstadt na cześć pruskiego generała Karla Litzmanna (1850–1936), który wsławił się w bitwie o Łódź w 1914 r.
Ulicom i placom nadano nowe niemieckie nazwy, np. Piotrkowska przemianowana została na Adolf Hitler Straße. Dotychczasowy herb Łodzi – złotą łódź w czerwonym polu, zmieniono na złotą swastykę na granatowym tle.
Miasto podzielono na cztery dzielnice według kierunków geograficznych: Ost, Süd, West i Nord, a później utworzono jeszcze piątą – Mitte (Śródmieście).
Na czele miasta stał nadburmistrz, a zastępował go burmistrz. Najdłużej funkcję nadburmistrza sprawował Werner Ventzki (urodzony w Słupsku w 1906 roku, zmarły w 2004 r., członek SS, a po wojnie działacz Związku Wypędzonych).
Językiem urzędowym w mieście stał się oczywiście niemiecki. Masowo przesiedlano do Łodzi Niemców z krajów bałtyckich, Wołynia i Besarabii, którzy zajmowali mieszkania po zamkniętych w getcie Żydach i wypędzonych Polakach.
O okupacji w Łodzi opowiada Katarzyna Czekaj – Kotynia, kierowniczka Oddziału Martyrologii Radogoszcz w Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi.
Józef Przedpełski, łodzianin opowiadał przed laty naszej dziennikarce Barbarze Wiśniewskiej o tym jak jego rodzina została eksmitowana a niedomagający ojciec pozostał w zaplombowanym przez Niemców mieszkaniu przy ulicy Bednarskiej.
W sumie w latach 1939–1945 wysiedlono z rejencji łódzkiej około 444 tys. osób narodowości polskiej (25% ludności). Pierwsze wysiedlenia z Łodzi miały miejsce już 11 grudnia 1939 r.
ZOBACZ ZDJĘCIA – fot. Agata Zielińska
Cykl audycji poświęconych historii Łodzi i regionu, historie wielkie i małe, wydarzenia i ludzie. Z Państwa pomocą prezentujemy historie, które wstrząsnęły naszym miastem i stały się częścią legendy miejskiej.
oprac. jan
Wartoprzeczytać
![Historie nieodległe. „Ukrywaj się w promieniach”. Obóz dla dzieci polskich w książce i ilustracjach [PODCAST]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2026/09/image00018-scaled-120x86.jpeg "Historie nieodległe. \"Ukrywaj się w promieniach\". Obóz dla dzieci polskich w książce i ilustracjach [PODCAST] 13")
![Historie nieodległe | 82. rocznica likwidacji Litzmannstadt Getto - historie ocalałych [PODCAST]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2026/08/image00002-6-scaled-120x86.jpeg "Historie nieodległe | 82. rocznica likwidacji Litzmannstadt Getto - historie ocalałych [PODCAST] 16")
