Jest sierpień 1920 roku. Do kwatery głównej nacierającej na Warszawę Armii Czerwonej przybywa komisarz Czeka Jakow. Zmęczony życiem i dostrzegający coraz większy bezsens swojej pracy otrzymuje kolejne rutynowe zadanie znalezienia haków na jednego z dowódców, który popadł w konflikt z szefem wywiadu w Mińsku. W toku śledztwa trafia na trop tajemniczego Polaka, Jana K., którego niezwykłe umiejętności i talenty wzbudzają u śledczego niepokój. Rozpoczyna się wyścig z czasem. Bolszewicy są już na przedmieściach polskiej stolicy. Tylko cud może uratować ją przed upadkiem Cud albo grzebień i pewna książka…
Muzealnicy i radiowcy przypominają w Zagadce postać łodzianina Jana Kowalewskiego – polskiego kryptologa, dzięki któremu w 1920 roku udało się rozszyfrować bolszewickie depesze. Historia cichego, bo nieznanego szerszej publiczności, bohatera walk z bolszewikami zostanie opowiedziana z perspektywy fikcyjnej postaci. – W zasadzie w słuchowisku Jan Kowalski nie pojawi się jako postać, choć jego obecność będzie silnie wyczuwalna. Spojrzymy na jego biografię oczyma fikcyjnego komisarza – śledczego bolszewickiego wywiadu, który trafi na jego trop przy okazji zupełnie innej sprawy. Słuchowisko będzie miało więc wymiar historycznego kryminału, z wieloma zwrotami akcji i niespodziewanymi rozwiązaniami – mówi Sebastian Adamkiewicz, konsultant historyczny z Muzeum Tradycji Niepodległościowych w Łodzi.
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 8 63095 20e7d49a6a314fd4eb035a712c51063d](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-20e7d49a6a314fd4eb035a712c51063d.webp)
Słuchowisko powstaje dzięki dotacji przyznanej przez Urząd Miasta Łodzi. Swoją premierę miało 15 sierpnia 2020 roku w 100. rocznicę Bitwy Warszawskiej.
Dzięki współpracy Radia Łódź z Muzeum Tradycji Niepodległościowych zrealizowano także inne słuchowiska:
BIP
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-f3b7f2019dcd62bc236d8efeee453336-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-dbe99898383c760c94e9883d7224f2b8-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-bd145c4ab1d7382b83940bf15daaad7a-1024x683.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-9ef71f0cfbe25e16fde68ec2305067d3-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-b01613734af7c53ca825a1491748c079-1024x683.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-9e3b9d0b69e1c73a1f04294c0d7998f9-1024x683.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-ea35dd87f65ca350af7c2df77ab39589-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-67743c103848572105e8d0862963acb0-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-bcff008dfb72d9666c077e97a84ff13c-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-0a43187f6b9626819b5b2678300db5c3-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-0b55e7022fca025dcb52abc45d61ba60-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-c8828531ec011bf9686699f57ca48835-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-5cbbe57d2d1fa3f6e1eb283449aa32e0-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-26f22a4a0ed36f16ead571c79f2e15c1-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-79ddbd29fddd967fac3dc49da50f8ac5-1024x683.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-7014cd2e5535bb34597a3a4f75159a01-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-a89b24f6db41de1f1cb8dcf5b5628b90-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-b0cf3dc87689611c7ca9d6d4d49062e3-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-0949b67b46fdc05672c5dea1c00d8aa9-1024x684.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu – bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/1999/12/63095-cdca04349507e6c6fd5f1cd4635e8571-1024x683.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 1 63095 4d5a37e8459f428e07b70d68004c7965](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-4d5a37e8459f428e07b70d68004c7965-120x86.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 2 63095 7156ab647ff714ed78e0d982bb71c290](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-7156ab647ff714ed78e0d982bb71c290-120x86.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 3 63095 3ad7667e3b2a1f25f467d4ee07724854](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-3ad7667e3b2a1f25f467d4ee07724854-120x86.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 4 63095 31dafece0626bc7c2c009e7585b57d1b](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-31dafece0626bc7c2c009e7585b57d1b-120x86.webp)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 5 63095 658eded661630bb64f3f9c69b613cec5](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-658eded661630bb64f3f9c69b613cec5-120x86.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 6 63095 f7e857a1296e4fd38506d56361fb311f](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-f7e857a1296e4fd38506d56361fb311f-120x86.jpg)
![Muzealnicy i radiowcy stworzyli słuchowisko o kryptologu - bohaterze Bitwy Warszawskiej [ZDJĘCIA, WIDEO] 7 63095 a80c1de2f4b435da28aebed9e8ef28cd](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2025/12/63095-a80c1de2f4b435da28aebed9e8ef28cd-120x86.jpg)


![Ciepły i pogodny weekend w Łódzkiem. Temperatura do 22 stopni [PROGNOZA] 11 Ciepły i pogodny weekend w Łódzkiem. Temperatura do 22 stopni [PROGNOZA]](https://radiolodz.pl/wp-content/uploads/2026/10/closeup-shot-small-bird-sitting-piece-branch-blue-sky-scaled-120x86.jpg)

